بخش مهمی از انتقادها درباره اعطای رتبه‌های نظامی از سوی جبهه متحد افغانستان متوجه سمیع سادات، رهبر این جبهه و از فرماندهان ارشد ارتش حکومت پیشین، شده است. سادات در ۱۴ آگست ۲۰۲۱، تنها یک روز پیش از سقوط کابل، مسئول امور امنیتی پایتخت تعیین شد. او چند روز پیش از آن نیز به فرماندهی نیروهای عملیات خاص ارتش منصوب شده بود و پیشتر فرمانده قول اردوی ۲۱۵ میوند در هلمند بود.
اکنون اعطای رتبه‌های نظامی از سوی جبهه تحت رهبری سادات، بحث درباره کارنامه فرماندهان ارشد جمهوری در روزهای پایانی آن نظام را دوباره مطرح کرده است. منتقدان می‌پرسند افرادی که پس از فروپاشی جمهوری در خارج از افغانستان مستقر شده‌اند، بر مبنای کدام ساختار رسمی و نظامی به اعضای خود رتبه‌های جنرالی می‌دهند.
شماری از منتقدان در شبکه‌های اجتماعی با اشاره به سقوط سریع نیروهای امنیتی در آگست ۲۰۲۱ می‌گویند از فرماندهان ارشد انتظار می‌رفت در حساس‌ترین روزهای جنگ در کنار سربازان خود باقی بمانند. آنان اکنون اعطای رتبه‌های نظامی در خارج از افغانستان را مورد انتقاد قرار داده و می‌پرسند این رتبه‌ها در نبود یک ارتش رسمی، تشکیلات دولتی و قلمرو تحت اداره این جریان‌ها چه اعتبار و کاربردی دارد.
با این حال، اسناد موجود نشان می‌دهد که مسئولیت دفاع از کابل تنها یک روز پیش از سقوط پایتخت به سادات سپرده شد؛ زمانی که طالبان به کابل نزدیک شده بودند. گزارش بازرس ویژه امریکا برای بازسازی افغانستان نیز می‌گوید با خروج اشرف غنی در ۱۵ آگست، برنامه‌های دفاع از حکومت از هم پاشید. این گزارش فروپاشی نیروهای امنیتی را به مجموعه‌ای از عوامل، از جمله خروج امریکا و پیمانکاران، وابستگی شدید ارتش به حمایت خارجی، مشکلات رهبری و نبود یک راهبرد امنیتی مؤثر نسبت می‌دهد.
سادات نیز روایت منتقدان درباره مسئولیت خود در سقوط را رد کرده است. او گفته زمانی برای فرماندهی نیروهای ویژه به کابل فراخوانده شد که طالبان عملاً به پایتخت رسیده بودند و فرصت اجرای برنامه دفاعی را پیدا نکرد. گزارش‌های رسمی همچنین نشان می‌دهد که نیروهای قول اردوی ۲۱۵ که پیشتر تحت فرمان او بودند، برخلاف شماری از واحدهای دیگر، تا روزهای پایانی جنگ به نبرد ادامه دادند.
با وجود این توضیحات، اعطای رتبه‌های تازه نظامی در تبعید برای منتقدان پرسشی نمادین درباره پاسخگویی فرماندهان جمهوری ایجاد کرده است: چرا کسانی که نتوانستند از ساختار نظامی جمهوری در برابر فروپاشی محافظت کنند، اکنون هزاران کیلومتر دور از افغانستان دوباره رتبه‌های نظامی توزیع می‌کنند؟
از روزنامه‌نگاری مستقل حمایت کنید
حمایت شما به ما کمک می‌کند تا به ارائه گزارش‌های دقیق و بی‌طرف ادامه دهیم و صدای کسانی را که اغلب نادیده گرفته می‌شوند، بلندتر کنیم.
