سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد، (یونسکو) به مناسبت سوم می، روز جهانی آزادی مطبوعات، هشدار داده است که تحریف و دستکاری اطلاعات میتواند باعث گسترش شکافهای اجتماعی شده و اعتماد عمومی را تضعیف کند.
این نهاد در بیانیهای تأکید کرده که دسترسی به اطلاعات دقیق و قابل اعتماد یک انتخاب نیست، بلکه عنصری حیاتی برای ایجاد جوامعی صلحآمیز، عادلانه و پایدار به شمار میرود.
یونسکو همچنین بر اهمیت جریان آزاد و شفاف اطلاعات تأکید کرده و گفته است که چنین فضایی میتواند پاسخگویی را تقویت کرده و به حفظ حقوق بشر کمک کند. این سازمان در عین حال خواستار حمایت از آزادی بیان و تقویت نقش خبرنگاری بهعنوان یکی از ارکان صلح شده است.
روز جهانی آزادی مطبوعات که هر سال در سوم می گرامی داشته میشود، از سوی سازمان ملل برای برجستهسازی اهمیت آزادی رسانهها، حمایت از خبرنگاران در برابر تهدیدها و یادآوری مسئولیت دولتها در قبال آزادی بیان، بر اساس ماده ۱۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر، نامگذاری شده است.
هدف از این روز، بررسی وضعیت آزادی رسانهها در سطح جهان، دفاع از استقلال نهادهای رسانهای و ادای احترام به خبرنگارانی است که در مسیر اطلاعرسانی جان خود را از دست دادهاند.
این روز در حالی در افغانستان فرا میرسد که پس از بازگشت طالبان به قدرت، محدودیتهای گستردهای بر رسانهها اعمال شده و فعالیت خبرنگاران با چالشهای جدی مواجه شده است. در سالهای اخیر، دهها خبرنگار و کارمند رسانهای بهدلیل فعالیتهای حرفهای خود بازداشت یا زندانی شدهاند.
بر اساس گزارشها، در حال حاضر نیز چندین خبرنگار از جمله بشیر هاتف، شکیب نظری، حمید فرهادی و ابوذر صارم همچنان در بازداشت طالبان قرار دارند.
در همین حال، مرکز خبرنگاران افغانستان اعلام کرده است که طی یک سال گذشته، دستکم ۱۵۰ مورد نقض آزادی رسانهها و حقوق خبرنگاران در کشور ثبت شده است.